EKONOMİDE NEREYE GİDİYOR?

24 Mayıs 2018
0 Yorum Yapıldı Yorum Yaz
EKONOMİDE NEREYE GİDİYOR?

EKONOMİDE NEREYE GİDİYOR?

Ekonominin gidişatı nereye doğru? diye bir soru ile başlayalım fakat bu soruyu sormadan önce Ekonomide bu noktaya nasıl gelindi?

Ekonomide bu yaşanan durumlar yaklaşık 50 yılın hikayesi olan Türkiye’nin üretim modeli ile ilgili bir sorun yani uzun bir hikaye..

Türkiye üretim yapabilmek için ithalat yapan bir ülke..Tarım ve hayvancılığı felan geçtik ..Yüksek katma değerli ürünler üretip ihraç edemeyen yani ülkeye öncelikle dolar girdisi için ihracat artımı şart olan bir ülke.. dış ticaretimizin açık vermesinin nedeni sürekli döviz ihtiyacı olan bir ülke.. Döviz kurunun gelmiş olduğu noktadaki kırılganlığı da buradan kaynaklanmakta..

Enflasyonun çift haneli rakamlarda takılı kalması, bütçe açığındaki hızlı artış, mali disiplinden kopuş ve Türkiye’nin kredibilite not kaybı, ekonominin gidişatını bu duruma getiren diğer temel nedenlerden

Yaşanan sert inişler ve çıkışlar tüm ilginin dolara dönmesine neden olurken şimdilerde herkes önümüzdeki dönemde dolar kurun nereye gideceğini sorguluyor.

Döviz Neden Aldı Başını Gidiyor? Yani Film Ne Zaman Koptu?

Cumhurbaşkanının Londra temaslarından sonra oluşan hava, Merkez Bankasının bağımsızlığının sorgulanmasına neden oldu ‘’ Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings, yayınladığı raporda Erdoğan’ın yaptığı açıklamaların haziran seçimleri sonrasında keyfi politika yapma olasılığını gündeme getirdiğini vurguladı. Raporda “Türkiye’nin para politikası bağımsızlığında yaşanacak daha büyük aşınma, Türkiye’nin ülke kredi profili üzerinde yaşanan baskıyı artırır” dendi.

Biz ne düşünürsek düşünelim finansal piyasalarda şöyle bir gerçek var ; küresel bazda yabancı sermaye bir yatırım yapacağı zaman ; kredi değerlendirme kuruluşlarının ülkelere verdiği notlarına bakar bu kuruluşların notu çok önemlidir; ve bizim de bu yabancı sermayeye ihtiyacımız var..bu değerlendirme sadece bize özgü bir durum değil. Bizimle aynı ligdeki ülkelerin de bu tarz durumlar yaşadığı doğrudur. Günümüz itibariyle yılbaşından bu yana TL %19 değer kaybetti.. keza Brezilya Reali %11,  Arjantin Pesozu %25 vb..

Kurun Yüksekliği Bir Kriz Göstergesi Olabilir Mi?

Olamaz yani ekonomik kriz diyebilmemiz için GSMH büyüme değil daralma olmalı sadece kurun seviyesine bakarak bunu söylememiz doğru değil. Fakat şu an ekonomi enerji yüklü ve bu enerjiyi çekemez isek bir krize doğru sürüklenebiliriz..

Ekonomiye yapılan Kredi enjeksiyonları uyuşturucu kullanımına benzer. Piyasa hızlıca bağımlı hale gelir ve sürekli daha fazlasını ister. Geleceğe ilişkin güven kaybı varsa; krediler yatırıma değil, kısa vadeli borçları kapatmak için kullanılır; sonunda birçok kredi batar. Kredinin verdiği rahatlama hissi kısa sürelidir

Türkiye gibi dışa bağımlılığı yüksek düzeyde olan bir ekonomide; iyi yönetilse bile küresel risk iştahı düştüğünde krizin kaçınılmaz olduğunu söylemek yanlış olmaz.

Merkez Bankası Neden Faiz Artırmıyor?

Sayın Mert Yılmaz hocamın net sözünü kullanmak istiyorum; ‘’Sorunu yaratan Merkez Bankası değil, çözümü üreten de tek başına Merkez Bankası olamaz’’  ancak geçici de olsa Merkez Bankasının sahaya inmesi beklenmektedir.

Merkez Bankasının Para Politikası Kurulu bugün (23 Mayıs) için olağanüstü toplantı yapılacağını açıkladı kaygısı şu olabilir; ‘’faizi artırırım fakat kurdaki yükselişi tutamazsam ve faiz silahını da kaybedersem ne yaparım’’ çünkü son dönemde  Merkez bankası ciddi kredibilite kaybına uğradı.

Yaklaşık 3-4 hafta önce Merkez Bankası karşısında aksiyon almalıydı. Aslında aynı şeyleri yazıyoruz konuşuyoruz. Geçen haftadan belli idi işlerin kontrolden çıkacağı nitekim de öyle oldu…sabah kalktım dolar 4, 75 yaklaşık bir saat sonra 4,85 gün içerisinde bu civarda seyretti ve  PPK nın olağanüstü toplantısı sonucu Merkez Bankası geç likidite penceresi faizini % 13.50’den % 16.50’ye yükseltti akşam haberlerinde 4,65 son yarım saatte 20 kuruş düştü..( TCMB; Geç Likidite Pençesinde 300 baz puan artış yaptı. 2 yıllık gösterge tahvil faizi 17,10 Politika Faizinde bir değişiklik yok ).

 Bu Sarmaldan Nasıl Çıkılır?

Sayın Özgür Demirtaş Hoca’mızın da belirttiği Siyasi ve ekonomik olarak yapılacak şeyler;

  • OHAL ‘ den çıkılmalı,
  • Yabancı yatırımcıdan kredibilite kaybı ile ilgili yeniden güven kazanacak rasyonel politikalar ortaya konmalı,
  • Enflasyonla mutlaka mücadele edecek politikalar hızlanmalı
  • Kaybedilen Mali disipline geri dönülmeli
  • mutlaka zorlanacak borçlanma maliyetleri yükselecek fakat Türkiye’nin borçlarını çevirememesi riski diye bir durum söz konusu değil

Son olarak; sandıktan kim çıkarsa çıksın önümüze bir acı reçete gelmek zorundadır.

Türkiye’nin hiçbir makro ekonomik problemi çözülemez değil, problemleri daha önce çözdük yine yapabiliriz. / Mehmet Şimşek

FATMA ACAR ÜNLÜ   2018-05-23

 

YORUMLAR Bu Yazıya Henüz Yorum Yapılmadı.. Belki İlk Yorumu Sen Yapmalısın..

SOSYAL MEDYA BİZİ TAKİP EDİN

HTML Snippets Powered By : XYZScripts.com